Stowarzyszenie Nepomuk

organizacja pożytku publicznego KRS nr 0000324345

Przydrożny krzyż w Zawadzie

07/11/2015

Dnia 14 września 2015 r., w coroczną uroczystość Podniesienia Krzyża Świętego, proboszcz parafii Karchowice ks. Robert Czornik zorganizował poświecenie wyremontowanego przez nasze Stowarzyszenie przydrożnego krzyża. Uroczystość zgromadziła wykonawców renowacji (Marka Słabosza, Zbigniewa Sokalskiego, Bogusława Nowakowskiego, Janusza Brogowskiego), parafialną społeczność, a uświetnili ją ks Dziekan Jan Podstawka, gliwicki Miejski Konserwator Zabytków Ewelina Pokorska-Ożóg oraz w imieniu władz Sołectwa i Gminy Piotr Guzior i Jan Fels.

Historia: Wg jednej z relacji, monument powstał w 1888 roku, wg tradycji, przy cmentarzu cholerycznym; odnowiony był w 1920 roku przez specjalistę – kamieniarza P.Rose z Gliwic. Fundatorami renowacji byli Franz Cebulla oraz Franz Jaxa, o czym świadczą wykute w kamieniu napisy na postumencie. Wg innej relacji krzyż ufundowany i postawiony został przy drodze, jako memento wypadku drogowego, wtedy z udziałem powozu.

Ze względu na zmiany dotyczące terenu w pobliżu krzyża spowodowane podniesieniem poziomu Drogi Krajowej nr 94,  przy której stoi krzyż, nastąpiło podniesienie poziomu gruntu o około jednego metra wokół monumentu. Powodowało to jego częściowe przysypanie, aż do połowy wysokości dolnego bloku postumentu, degradując walory artystyczne oraz charakter. Monument rozebrano, wylano nowy, podniesiony o ok. 1 m, fundament i ponownie postawiono elementy, które poddano renowacji i konserwacji. Prace prowadzone były pod nadzorem Diecezjalnego Konserwatora Zabytków Anny Szadkowskiej. Zakonserwowano  kamień  środkiem utwardzającym i hydrofobowym, wykonano  utwardzone otoczenie i  niwelację najbliższego terenu. Czynione są starania o pozyskanie, odpowiedniej do wielkości monumentu, postaci Chrystusa, w miejsce poprzedniej, nieproporcjonalnie małej.

Stowarzyszenie NEPOMUK stara się o językową ekspertyzę bardzo ciekawych, zamieszczonych na monumencie dwujęzycznych napisów, a także o jego oświetlenie i uporządkowanie bezpośredniego sąsiedztwa.  /BN/